W Gdańsku ruszyła konferencja o odbudowie Ukrainy. W planie umowy za 10 mld euro

Gdańsk gospodarzem dwudniowej konferencji o odbudowie Ukrainy

W Gdańsku rozpoczęła się Konferencja na rzecz Odbudowy Ukrainy, czyli Ukraine Recovery Conference. Tegoroczną edycję współorganizują Polska i Ukraina. Przez dwa dni miasto jest miejscem rozmów o odbudowie państwa zniszczonego wojną, koordynacji pomocy międzynarodowej oraz mobilizacji kapitału potrzebnego do realizacji inwestycji po zakończeniu działań zbrojnych.

Sprawa ma znaczenie nie tylko polityczne, ale też gospodarcze i społeczne. Rozmowy dotyczą bowiem nie wyłącznie odbudowy budynków, szkół, elektrowni czy infrastruktury technicznej, ale również odbudowy wspólnoty państwowej i relacji międzynarodowych. W tym ujęciu odbudowa Ukrainy została przedstawiona jako proces długofalowy, obejmujący zarówno materialne straty wojenne, jak i przyszłe miejsce tego kraju w Europie.

Sesję otwierającą zainaugurował premier Donald Tusk. Podkreślił obecność przywódców europejskich, szefów rządów, prezydentów, przewodniczących instytucji, a także przedstawicieli biznesu i menedżerów. Jak zaznaczył, do Gdańska przyjechały tysiące osób, które przez dwa dni mają wspólnie przygotowywać projekt odbudowy Ukrainy po wojnie.

"Obecność europejskich liderów jest znakiem dla Polski, Ukrainy, Europy i całego świata, że słowo 'solidarność' to nie jest pusty slogan"

Donald Tusk, premier

"Jestem dumny, że tak wielu z was, pań i panów premierów, prezydentów, przewodniczących, przedsiębiorców, menedżerów przybyło do Gdańska. Tysiące ludzi przez dwa dni będą przygotowywać wspólnie wielki projekt - projekt odbudowy Ukrainy po wojnie"

Donald Tusk, premier

Konferencja jest kontynuacją międzynarodowego formatu uruchomionego wcześniej przez państwa G7 oraz platformę darczyńców dla Ukrainy. Jej zadaniem jest uzgadnianie kolejnych działań na rzecz odbudowy kraju oraz przyciąganie inwestycji potrzebnych do przeprowadzenia tego procesu. Oznacza to, że decyzje dotyczące dalszego wsparcia zapadają w trybie międzynarodowej współpracy rządów, instytucji europejskich i partnerów finansowych.

Zapowiedziano umowy i finansowanie liczone w miliardach euro

Jednym z najważniejszych konkretów przedstawionych podczas konferencji jest plan podpisania ponad 160 umów. Zapowiedziała to premier Ukrainy Julia Swyrydenko. Jak poinformowała, łączna wartość tych porozumień ma wynieść 10 mld euro, a ich skutki mają objąć rozwój regionalny, działalność biznesową oraz sferę obronną.

"Oczekujemy podpisania ponad 160 umów wartych 10 mld euro"

Julia Swyrydenko, premier Ukrainy

Na konferencji przedstawiono również decyzje dotyczące finansowania unijnego. Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro. Środki te pochodzą z pożyczki Unii Europejskiej, której łączna wartość wynosi 90 mld euro. To jedna z największych zapowiedzianych kwot, która ma wesprzeć proces dalszego funkcjonowania państwa i przygotowanie do odbudowy po wojnie.

"Nasze wsparcie dla Ukrainy jest konsekwentne i niezłomne, aby pomóc osiągnąć sprawiedliwy i trwały pokój"

Antonio Costa, przewodniczący Rady Europejskiej

"W dalszym ciągu wzywamy wszystkich naszych partnerów, żeby utrzymali swoje wsparcie, bowiem silna, niezależna Ukraina leży w naszym interesie"

Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej

Szefowa Komisji Europejskiej zaznaczyła, że celem Unii Europejskiej jest nie tylko doraźna pomoc dla Ukrainy i Europy, ale także wspieranie rozwoju Ukrainy jako wolnego państwa europejskiego. W tym kontekście wskazano, że UE stała się największym inwestorem w Ukrainie. Oznacza to, że wsparcie ma obejmować nie tylko bieżące bezpieczeństwo i stabilność, ale też długoterminowy wzrost gospodarczy.

• Konferencja w Gdańsku potrwa 2 dni.
• Zapowiedziano podpisanie ponad 160 umów.
• Łączna wartość planowanych porozumień ma wynieść 10 mld euro.
• Do Ukrainy ma trafić pierwsza płatność w wysokości 3,2 mld euro.
• Środki pochodzą z unijnej pożyczki o wartości 90 mld euro.

Premier wskazał symboliczne znaczenie Gdańska

W wystąpieniu otwierającym Donald Tusk zwrócił uwagę na historyczny wymiar miejsca, w którym odbywa się konferencja. Przypomniał, że to właśnie w Gdańsku rozpoczęła się II wojna światowa, określona przez niego jako największe nieszczęście współczesnej Europy. Jednocześnie wskazał, że to tutaj można zobaczyć, czym w praktyce jest odbudowa po zniszczeniach wojennych.

"To tu rozpoczęło się największe nieszczęście współczesnej Europy, jakim była II wojna światowa. Tu na własne oczy można zobaczyć, co to znaczy cud odbudowy"

Donald Tusk, premier

Premier przypomniał, że Gdańsk został po wojnie podniesiony z ruin i stał się jednym z najbardziej wyrazistych przykładów rekonstrukcji na świecie. Chodziło nie tylko o odbudowę zabytkowej tkanki miejskiej, ale też o przywrócenie tożsamości i życia wspólnotowego miasta. W tym sensie wybór Gdańska na miejsce konferencji miał podkreślić, że odbudowa po wielkiej katastrofie jest możliwa, jeśli towarzyszą jej długofalowe decyzje i międzynarodowa współpraca.

Donald Tusk mówił też o szerszym tle politycznym. Wskazał na wyzwanie, przed jakim stoją dziś Europa i świat zachodni, czyli utrzymanie jedności wobec rosyjskiej agresji i narastającej niepewności międzynarodowej. Dodał, że powszechna jest dziś wiara w to, iż Ukraina obroni się przed rosyjską napaścią, a jej odbudowa będzie możliwa dzięki solidarności państw wspierających ten proces.

"Ukraina słusznie chce być częścią zjednoczonej Europy. Zawsze warunkiem prawdziwego, pełnego zjednoczenia było rozumienie własnej historii. I autentyczna zdolność i gotowość do pojednania"

Donald Tusk, premier

"Przyszłość możemy zbudować tylko na prawdzie, na wzajemnym szacunku, na rozumieniu historii. Solidarność, która narodziła się w Gdańsku, może być naszą rzeczywistością, jeśli otworzymy swoje serca i umysły na przeszłość, ale przede wszystkim na przyszłość"

Donald Tusk, premier

Umowy gospodarcze i rozmowy dwustronne na marginesie konferencji

Organizatorzy zapowiedzieli, że podczas konferencji podpisywane będą również umowy między podmiotami polskimi i ukraińskimi. Ich celem jest zacieśnianie relacji gospodarczych między oboma krajami. Oznacza to, że obok deklaracji politycznych i decyzji o wsparciu finansowym prowadzone są też konkretne działania dotyczące współpracy przedsiębiorstw i instytucji.

Na marginesie wydarzenia odbywają się spotkania dwustronne premiera z przywódcami i partnerami międzynarodowymi. Wśród wymienionych rozmówców znaleźli się prezes Banku Światowego Ajay Banga, kanclerz Austrii Christian Stocker oraz premier Bułgarii Rumen Radew. Tego typu rozmowy są prowadzone równolegle do głównych obrad i służą uzgadnianiu stanowisk, zakresu wsparcia oraz kierunków dalszej współpracy.

Całość konferencji pokazuje, że decyzje dotyczące odbudowy Ukrainy zapadają w kilku trybach jednocześnie. Z jednej strony są to ustalenia wielostronne podejmowane podczas międzynarodowego forum współorganizowanego przez Polskę i Ukrainę. Z drugiej strony równolegle prowadzone są rozmowy bilateralne oraz przygotowywane są konkretne porozumienia gospodarcze, które mają przełożyć się na inwestycje, rozwój regionów i odbudowę instytucji państwa ukraińskiego.

Znaczenie gdańskiego spotkania polega więc na połączeniu trzech elementów: politycznego poparcia, finansowych deklaracji i praktycznych umów. Dla uczestników konferencji to sygnał, że odbudowa Ukrainy ma być procesem planowanym już teraz, jeszcze w czasie trwania wojny. Dla Europy to kolejny etap organizowania wspólnej odpowiedzi na skutki rosyjskiej agresji i przygotowywania długofalowego programu odbudowy państwa, które deklaruje wolę wejścia do zjednoczonej Europy.