Premierzy V4 spotkali się w Bratysławie. Tusk zapowiada blokadę droższej energii i walkę o budżet UE

W Bratysławie doszło do spotkania premierów państw Grupy Wyszehradzkiej, które może wyznaczyć nowy kierunek współpracy w tej części Europy. Na zaproszenie premiera Słowacji Roberta Fico przybyli szefowie rządów Polski, Czech, Węgier oraz gość specjalny - premier Irlandii Micheál Martin, którego kraj sprawuje obecnie prezydencję w Radzie Unii Europejskiej. Polskę reprezentował premier Donald Tusk. Rozmowy dotyczyły przyszłego budżetu Wspólnoty, polityki migracyjnej, bezpieczeństwa granic oraz cen energii, które stały się jednym z najważniejszych punktów całego szczytu.

To spotkanie ma znaczenie nie tylko symboliczne. Po okresie, w którym Grupa Wyszehradzka pozostawała w cieniu wzajemnych sporów, cztery państwa regionu wracają do wspólnego stołu z jasno zdefiniowanymi celami. Chodzi przede wszystkim o ochronę interesów gospodarczych i bezpieczeństwa, a także o wzmocnienie pozycji regionu w negocjacjach z instytucjami europejskimi. Premier Polski podkreślał, że solidarność w działaniu przekłada się na realne efekty - zarówno dla poszczególnych państw, jak i dla całej Unii.

Polska płaci za szczelność wschodniej granicy

Jednym z najważniejszych tematów poruszonych w Bratysławie była kwestia finansowania ochrony zewnętrznej granicy Unii Europejskiej. Donald Tusk zwrócił uwagę, że Polska wydaje obecnie setki milionów złotych rocznie na utrzymanie szczelności wschodniej granicy. To obciążenie, które - zdaniem polskiego premiera - powinno zostać uwzględnione w przyszłym budżecie UE oraz w polityce wspólnotowej. Chodzi o sprawiedliwy podział odpowiedzialności za bezpieczeństwo całej Wspólnoty.

Premier Polski przypomniał, że jeszcze niedawno mówiono o kryzysie migracyjnym na wschodniej granicy, a dziś temat praktycznie zniknął z debaty publicznej. Powód jest prosty - liczba nielegalnych przekroczeń granicy została zredukowana niemal do zera. To efekt konsekwentnych działań, które kosztują polski budżet, ale przynoszą wymierne rezultaty dla całej Unii.

"Dzisiaj już nikt nie mówi o nielegalnej migracji na wschodniej granicy. Wiecie dlaczego? Ponieważ z blisko 20 tys. nielegalnych przejść miesięcznie ograniczyliśmy je prawie do zera"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Węgierski premier Péter Magyar podkreślał, że siłą Grupy Wyszehradzkiej jest koncentrowanie się na tym, co łączy jej państwa. Jego zdaniem wzmocniona współpraca przyniesie korzyści nie tylko członkom grupy, ale również całej Europie. Z kolei premier Czech Andrej Babiš ocenił, że region V4 jest najbardziej perspektywiczny ze wszystkich regionów Europy, a kwestia bezpieczeństwa odgrywa w nim kluczową rolę.

"Każde nasze państwo samo decyduje o tym, kto u nas będzie żyć i kto u nas będzie pracować"

Andrej Babiš, Premier Czech

Zablokujemy wszystko, co podniesie ceny energii

Drugim filarem bratysławskich rozmów była polityka energetyczna. Dla państw Grupy Wyszehradzkiej priorytetem pozostaje obniżenie cen energii w regionie. Donald Tusk zapowiedział, że kraje V4 zablokują każde rozwiązanie, które mogłoby doprowadzić do wzrostu kosztów energii. To szczególnie istotne w kontekście ochrony europejskiego przemysłu i jego konkurencyjności na globalnym rynku.

Premier Polski zwracał uwagę, że ochrona klimatu pozostaje ważnym celem, ale równie istotna jest ochrona unijnego przemysłu i granic. Tylko takie podejście - zdaniem szefa polskiego rządu - pozwoli zachować konkurencyjność gospodarki europejskiej w starciu z Chinami i Stanami Zjednoczonymi. Wysokie ceny energii są bowiem jednym z głównych czynników osłabiających pozycję europejskich firm.

"Zablokujemy wszystko, co sprowadzi na nas ryzyko droższej energii. To kwestia być albo nie być całej Unii Europejskiej"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

"Między bajki możemy włożyć marzenia o konkurowaniu z Chinami czy Stanami Zjednoczonymi, jeśli ceny energii będą u nas wyglądały tak, jak w tej chwili"

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Premier Słowacji Robert Fico zapowiedział, że w ramach prac nad budżetem UE państwa V4 będą zabiegać o utrzymanie odpowiedniego poziomu finansowania polityki spójności i wspólnej polityki rolnej. To kluczowe dla regionów, które w dużym stopniu opierają swój rozwój na środkach unijnych. Fico nie ukrywał zadowolenia z efektów spotkania.

"Grupa Wyszehradzka znowu żyje i znowu jest zdolna do wyrażania wspólnego stanowiska"

Robert Fico, Premier Słowacji

Budżet UE i prezydencja Irlandii

Premier Irlandii Micheál Martin, którego kraj przewodniczy obecnie pracom Rady UE, podkreślił, że w najbliższych miesiącach Unię Europejską czeka trudny okres. Jednym z najważniejszych zadań jest jak najszybsze uzgodnienie unijnego budżetu. Dublin sprawuje prezydencję w Radzie UE, co czyni jego rolę w negocjacjach szczególnie istotną.

"Europa potrzebuje budżetu, który patrzy w przód – żebyśmy mogli rozwiązywać wyzwania, które stoją przed nami i żeby ta polityka zakończyła się sukcesem"

Micheál Martin, Premier Irlandii

Donald Tusk wyraził nadzieję, że rozwiązania wypracowane w Polsce i w całym regionie staną się przykładem, z którego będą mogły czerpać również inne państwa europejskie. Dotyczy to między innymi polityki migracyjnej, ale także wielu innych obszarów, w których doświadczenia V4 mogą stanowić punkt odniesienia dla całej Wspólnoty. Premier Węgier Péter Magyar dodał, że wzmocniona V4 będzie ponownie skutecznie działać, a korzyści z tej współpracy odczuje cała Europa.

"Jestem przekonany, że wzmocniona V4 będzie ponownie skutecznie działać, a korzyści z tej współpracy odczuje również cała Europa"

Péter Magyar, Premier Węgier

Szczyt w Bratysławie potwierdził, że Grupa Wyszehradzka chce wspólnie zabiegać o swoje interesy w kwestiach kluczowych dla regionu i całej Unii Europejskiej. To sygnał, że po latach wewnętrznych napięć cztery państwa odzyskują zdolność do wypracowywania wspólnych stanowisk i skutecznego ich egzekwowania na forum europejskim.

Co to oznacza dla mieszkańców Świecia i regionu?

Dla mieszkańców Świecia i całego województwa kujawsko-pomorskiego ustalenia ze szczytu w Bratysławie mogą mieć bardzo konkretne przełożenie. Po pierwsze - kwestia cen energii. Wysokie rachunki za prąd i gaz to problem, z którym borykają się zarówno gospodarstwa domowe, jak i lokalne firmy. Zapowiedź blokowania rozwiązań podnoszących koszty energii oznacza, że polski rząd będzie zabiegał o stabilizację cen również w perspektywie najbliższych lat. Dla przedsiębiorców z powiatu świeckiego - od małych zakładów usługowych po większe firmy produkcyjne - to kluczowa informacja wpływająca na koszty prowadzenia działalności.

Po drugie - budżet UE i polityka spójności. Świecie i okoliczne gminy korzystają ze środków unijnych na rozwój infrastruktury, modernizację dróg, wsparcie szkolnictwa i ochrony zdrowia. Utrzymanie odpowiedniego poziomu finansowania polityki spójności oznacza, że lokalne samorządy będą mogły w dalszym ciągu sięgać po unijne pieniądze na inwestycje. Bez tych środków wiele projektów - od remontów dróg po rozbudowę infrastruktury wodno-kanalizacyjnej - byłoby znacznie trudniejszych do zrealizowania.

Po trzecie - bezpieczeństwo granic. Choć Świecie leży daleko od wschodniej granicy Polski, koszty jej ochrony ponosi cały kraj, w tym również mieszkańcy regionu. Setki milionów złotych wydawane rocznie na utrzymanie szczelności granicy to pieniądze, które mogłyby zostać przeznaczone na inne cele, gdyby zostały rozłożone sprawiedliwiej na całą Unię. Dlatego stanowisko polskiego rządu w tej sprawie jest istotne także z lokalnej perspektywy.

• Spotkanie premierów V4 odbyło się w Bratysławie na zaproszenie premiera Słowacji Roberta Fico
• W szczycie uczestniczyli premierzy Polski, Czech, Słowacji, Węgier oraz premier Irlandii Micheál Martin
• Polska wydaje obecnie setki milionów złotych rocznie na ochronę wschodniej granicy UE
• Liczba nielegalnych przekroczeń granicy spadła z blisko 20 tys. miesięcznie niemal do zera
• Priorytetem V4 pozostaje obniżenie cen energii w regionie
• Państwa V4 zapowiedziały blokadę rozwiązań podnoszących koszty energii
• V4 będzie zabiegać o utrzymanie finansowania polityki spójności i wspólnej polityki rolnej w budżecie UE
• Irlandia sprawuje obecnie prezydencję w Radzie Unii Europejskiej